«Τα οφέλη από τη διακοπή του καπνίσματος»

  • Του ΜΙΧΑΛΗ ΠΑΤΕΝΤΑΛΑΚΗ*, Ελευθεροτυπία, Σάββατο 27 Ιουνίου 2009

Το κάπνισμα είναι μια χρόνια νόσος και ο καπνιστής θεωρείται ασθενής, σύμφωνα με την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας (ΠΟΥ). Το κάπνισμα είναι εθιστική νόσος και η επαναληπτικότητα της καπνιστικής συνήθειας οφείλεται στη νικοτίνη. Είναι μια θανατηφόρος νόσος με περίπου 15.000 θανάτους τον χρόνο στην Ελλάδα και πάνω από 4.000.000 παγκοσμίως. Οι συνέπειες του καπνίσματος στην υγεία είναι πολλές, με τα νοσήματα που αφορούν τον πνεύμονα και το καρδιαγγειακό σύστημα να είναι πιο συχνά. Ετσι, η χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια είναι 80% πιο συχνή όπως και ο καρκίνος του πνεύμονα. Ολοι οι τύποι καρκίνου όλων των συστημάτων είναι πιο συχνοί στους καπνιστές. Ετσι, οι καρκίνοι της στοματικής κοιλότητας, του λάρυγγα, της τραχείας, του οισοφάγου, του παγκρέατος, της κύστης και του μαστού είναι κατά 30-60% πιο συχνοί. Το έμφραγμα μυοκαρδίου έχει συχνότητα 60% καθώς επίσης η ταχυκαρδία, η αρρυθμία και οι στηθαγχικές κρίσεις. Τα εγκεφαλικά επεισόδια και η υπεραχνοειδής αιμορραγία είναι 4 φορές πιο συχνά στους καπνιστές. Επιπλέον, το κάπνισμα προκαλεί ανδρική ανικανότητα, στυτική δυσλειτουργία, ανωμαλίες στην ποιότητα του σπέρματος, επιπλοκές στην εγκυμοσύνη και στον τοκετό, λιποβαρή νεογνά, πρόωρη εμμηνόπαυση, ρυτίδες προσώπου, αποφρακτική αρτηριοπάθεια των κάτω άκρων με γάγγραινα και πολλά άλλα νοσήματα.

Η διακοπή καπνίσματος είναι λοιπόν επιτακτική ανάγκη κυρίως για την ποιότητα της ζωής που ακολουθεί. Τα οφέλη από τη διακοπή του καπνίσματος είναι πολλά και άμεσα, όπως η ρύθμιση της αρτηριακής υπέρτασης, της καρδιακής συχνότητας, της αναπνοής, της οξυγόνωσης του σώματος που συμβαίνουν από τις πρώτες ώρες της διακοπής. Βελτιώνονται η γεύση και η όσφρηση, αισθήσεις που ήταν ξεχασμένες. Με τη συμπλήρωση ενός έτους διακοπής ο κίνδυνος εμφράγματος μειώνεται στο 50% και ο καρκίνος του πνεύμονα στο ίδιο ποσοστό μετά την παρέλευση 10ετίας.

Βεβαίως η διαδικασία της διακοπής δεν είναι εύκολη υπόθεση και ο καπνιστής χρειάζεται να έχει ισχυρή θέληση, επιμονή και υπομονή για να πετύχει τον στόχο του. Τα στερητικά συμπτώματα είναι σχεδόν αναπόφευκτα για όλους τους καπνιστές με προεξάρχοντα τα συμπτώματα της ανησυχίας, της ευερεθιστότητας, της δυσκολίας συγκέντρωσης, της νευρικότητας και ενίοτε μικρού βαθμού κατάθλιψης. Ορισμένοι αναφέρουν έντονα γαστρεντερικά προβλήματα, κυρίως δυσκοιλιότητα, πονοκέφαλο, τρελή επιθυμία για κάπνισμα κ.ά.

Στην προσπάθειά του ο καπνιστής δεν είναι μόνος. Σε όλα τα μεγάλα νοσοκομεία του ΕΣΥ, τα πανεπιστημιακά νοσοκομεία, τα ιδιωτικά θεραπευτήρια και τα Κέντρα Υγείας λειτουργούν ιατρεία Διακοπής Καπνίσματος που σκοπό έχουν να βοηθήσουν τους καπνιστές να ξεπεράσουν τις δυσκολίες και τα συμπτώματα στέρησης. Στα ιατρεία αυτά χορηγείται φαρμακευτική αγωγή, παρέχονται ψυχολογική στήριξη από ειδικούς και παρακολούθηση από διαιτολόγους – διατροφολόγους για την αποφυγή σημαντικής αύξησης του βάρους. Τα φαρμακευτικά σκευάσματα που μπορούν να χρησιμοποιηθούν είναι τα υποκατάστατα νικοτίνης, η υδροχλωρική βουπροπιόνη και η βαρενικλίνη, που είναι το νεότερο και αποτελεσματικότερο φάρμακο που κυκλοφορεί.

Η προσπάθεια του καπνιστή πρέπει να είναι διαρκής γιατί η υποτροπή είναι συχνή ακόμα και όταν δεν υπάρχουν συμπτώματα στέρησης. Παράγοντες που μπορούν να οδηγήσουν σε υποτροπή είναι η χρήση καφέ ή οινοπνεύματος, η αρνητική διάθεση ή κατάθλιψη, η πρόκληση από άλλους που καπνίζουν, η αύξηση του βάρους, το στρες, κοινωνικές καταστάσεις κ.λπ. Γι’ αυτό ο καπνιστής πρέπει να ξέρει ότι χρειάζεται θέληση, επιμονή, υπομονή, αλλαγή τρόπου ζωής, φάρμακα, ψυχολογική στήριξη από το περιβάλλον του και τον ειδικό για να πετύχει καλύτερη ποιότητα ζωής, μεγαλύτερη επιβίωση, ευεξία, αυτοπεποίθηση, ελευθερία ψυχική και σωματική.

Η συνέχιση της καπνιστικής συνήθειας οδηγεί μαθηματικά στην εξόντωση του ανθρώπινου γένους, ενώ η διακοπή του καπνίσματος οδηγεί στις χαρές της ζωής που έχουν απομείνει.

  • Δεν υπάρχει λοιπόν δίλημμα: Διακοπή καπνίσματος τώρα

* Πνευμονολόγος, διευθυντής Μονάδας Επαγγελματικών Νόσων, υπεύθυνος Ιατρείου Διακοπής Καπνίσματος, Σισμανόγλειο Γενικό Νοσοκομείο

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s